Trans Sibirya – Irkurtsk

İrkutsk, on yedinci yüzyılın ortalarında Yenisey’in bir kolu olan Angara nehri üzerine bir Kazak kalesi olarak kuruldu. Şimdilerde Güney Sibirya’nın en büyük kentlerinden biri haline gelen şehirde yaklaşık 650 bin kişi yaşamakta ve her yıl bunun iki katı turist ağırlamaktadır. Trans-Sibirya gezilerinin en önemli uğrakları arasındadır. Baykal Gölüne en yakın büyük şehirdir ve Alaska’nın Rus egemenliğine girişinde önemli bir kişi olan Shelikhov’un anısı bu şehirde yaşatılmaktadır.

İrkutsk’a Novosibirsk’ten üç buçuk saat süren nostaljik bir uçak yolculuğuyla ulaşmak mümkündür. Çift motorlu ve pervaneli uçaklarla tam bir Sovyetler dekoru içerisinde yolculuk deneyimi yaşanmaktadır.

“La bize her yer Angara”

Şehirde en önemli uğraklardan birisi Kazak komutan heykelidir. Burada bildiğimiz Türki halk olan Kazaklardan bahsetmiyoruz. Çarlık Rusya’sında önemli bir askeri sınıf olan Kazaklar, bu bölgeye gönderilmiş ve şehrin yerleşimi bu şekilde başlamıştır. Trans-Sibirya ekpresinin tren yolu yapıldıktan sonra Çin ve Moğolistan ile ticaretin ana arteri haline gelmiş, giderek büyümüştür.

Şehrin, Angara nehri üzerine kurulması ise Türkiye’den özellikle Ankara’dan gelen turistler arasında esprilere neden olmaktadır.

Alaska fatihi Shelikhov

Şehirde Rusya adına Alaska işgalini gerçekleştiren Shelikov’un da heykeli bulunmaktadır.  Grigoriy Shelikhov, Rus Amerikası’nın kurucusudur. 1784’te Alaska’daki Kodiak Adasına gelmiş ve kürk ticareti yapan şirketini kurmuştur. Premışlennik adı verilen Alaska Ruslarını buraya getirmiş ve ilk yöneticisi olmuştur. Alaska’da Rus idaresini Awa’uq Kabilesi katliamı ile perçinlemiştir.

Adada sadece iki yıl kaldıktan sonra şirketini Rusya’dan yönetmiştir. Daha sonra Rus-Amerikan kumpanyasına dönüşen şirketi, Alaska’yı Rusya adına yönetme yetkisini yüz yıla yakın bir süre elinde tutmuştur. Bugün, Shelikhov’dan Alaska’ya miras kalan Alaska Rusları ve onların yerlilerle oluşan evliliğinden doğan Kreoller (Creoles) hala orada yaşamakta ve Alaska Rusçası konuşmaktadırlar.

Yine İrkutsk’ta üniversiteye bağlı bir botanik bahçesi de müze olarak hizmettedir. Şehir, barok tarzda inşa edilmiş kiliseleri barındırmaktadır ve buna mimaride Siberian Baroque tanımlaması yapılmaktadır. İrkutsk, Sovyet yönetimine karşı muhaliflerin kısa bir dönem yönetim kurmasına da şahit olmuştur.

Talsty:  Sibirya tarihinin açık müzesi

Talsty, İrkustk’tan Baykal’a giderken yol üzerinde kurulmuş bir köydür ve bir nevi açık hava müzesidir. Baykal Gölü üzerinde bir hidroelektrik santral faaliyete geçeceği için su altında kalacak köylerden derlenen mimari yapıların aynen korunduğu bir köydür. Bazı kale yapıları, çan kuleleri, buryat yurtları ve kiliseler Rus gönüllülerce buraya taşınmıştır. Burada kurulan etnografya müzesi gittikçe genişlemektedir. Sibirya coğrafyasını konu alan bazı filmler bu köyü bir doğal plato olarak seçmiş ve burada çekilmişlerdir.

Trans-Sibirya Gezizi ve İrkutsk hakkında daha fazlası için bizimle iletişime geçiniz: